Küresel sanat piyasasında 2025 yılının ilk yarısı, çarpıcı bir dönüşümün izlerini taşıyor. Resim, hâlâ en değerli sanat dalı olarak toplam pazarın yüzde 63’ünü oluştururken; Sotheby’s, Christie’s, Artprice ve Artnet gibi kurumların yayımladığı son veriler, yüksek fiyatlı eser segmentinde dikkat çekici bir duraklamaya işaret ediyor. Buna karşın, uygun rakamlara sahip eserlerde ise canlılık dikkat çekiyor.
Artprice’ın Haziran 2025’te yayınladığı analizine göre, yılın ilk beş ayında yalnızca 17 tablo 10 milyon dolar barajını aşabildi. Bu sayı, 2022’nin aynı döneminde 75’ti. Yüzde 77’lik bu düşüş, pandemi sonrası dönemin rekor seviyelerinden bugüne ciddi bir gerilemeyi gösteriyor. Sotheby’s’in açıkladığı 2024 verileri de tabloyu doğrular nitelikte: Müzayede evinin toplam satışları yüzde 23 azalarak 6 milyar dolara düştü. Christie’s ise 5.7 milyar dolar gelirle yılı kapatırken açık artırma satışlarında yüzde 16’lık bir düşüş kaydetti.
Müzayede devlerinin dikkat çektiği ortak bir eğilim var: Yüksek rakamlı satışlar azalırken, özel (private) satışlar yükselişte. 2024’te Sotheby’s’in özel satış gelirleri yüzde 17 artarken, Christie’s bu alanda yüzde 41 büyüme kaydetti. Koleksiyonerler artık daha az görünür, daha güvenli alanlarda işlem yapmayı tercih ediyor.
Piet Mondrian, “Composition with Large Red Plane…”, Christie’s izniyle
Satılan eser sayısı 40 milyon
Resim pazarındaki bu yön değişimi, yalnızca müzayede salonlarında değil çevrimiçi platformlarda da hissediliyor. Art Basel ve UBS’in 2025 tarihli Küresel Sanat Piyasası Raporu’na göre, 2024’te gerçekleşen toplam sanat satışları 57.5 milyar dolara geriledi. Ancak işlem hacmi artış gösterdi: Satılan eser sayısı 40 milyona yaklaştı. Eserlerin yüzde 85’i 50 bin doların altında rakamlarla el değiştirdi.
Bu tabloya Artnet’in verileri de eşlik ediyor: 2024’te müzayedelerde yalnızca üç eser 50 milyon dolar barajını aşabildi. ArtTactic’in analizine göre 10 ila 100 milyon dolar arasındaki satışlar yüzde 45 azaldı; buna karşın 1 milyon dolar altındaki segment yalnızca yüzde 12.5’lik bir kayıp yaşadı. Bu da daha ulaşılabilir fiyatlardaki işlerin, pazarın dinamiğini taşıyan yeni odak noktası olduğunu gösteriyor.
Uzmanlara göre bu dönüşümde birkaç etken öne çıkıyor: Eski ustalar olarak tanımladığımız, üst segmentteki başyapıtların arzındaki azalma, yüksek faiz oranlarının sanat yatırımı üzerindeki baskısı ve koleksiyoner davranışlarındaki temkinli dönüşüm. Ayrıca dijitalleşme ile birlikte genç kuşak koleksiyonerlerin pazara girmesi, daha erişilebilir ve yerel sanat üretimine olan ilgiyi artırıyor.
2025 yılında resim piyasası, iki farklı hızda ilerliyor. Yüksek değerli eserler sınırlı ve seçilmiş koşullara bağımlı hale gelirken geniş kitlelerin erişebildiği orta-alt segment dinamik bir büyüme gösteriyor. Bu durum, sanat piyasasının daha demokratik, çeşitlenmiş ve sürdürülebilir bir yapıya evrildiğinin bir sinyali olarak da okunabiliyor.
René Magritte, “L’empire des lumières”, (1949), Christie’s izniyle
2025’in ilk yarısında 10 milyon doları aşan eserler
2025’in ilk altı ayında müzayedelerde satılan en yüksek değerli tablolar arasında Piet Mondrian’ın “Composition with Large Red Plane” adlı eseri 47.56 milyon dolarla zirvede yer alıyor. Marlene Dumas’nın “Miss January” adlı eseri ise yine yılın ilk yarısında 13.65 milyon dolara satılarak yaşayan kadın sanatçılar arasında yeni bir rekor kırdı. 2025’in ilk 6 ayında müzayedelerde 10 milyon barajını aşan eserlerin satışları mayıs ayında gerçekleşti. Bu dönem, New York’ta düzenlenen Christie’s ve Sotheby’s’in “20. ve 21. Yüzyıl Sanatı” açık artırmalarının gerçekleştiği ilkbahar sezonuna denk geliyor. Piyasa takvimi gereği, en büyük satışlar genellikle bu döneme yoğunlaşır.
Claude Monet, “Peupliers au bord de l’Epte, crépuscule”, Christie’s izniyle
İşte 2025’in ilk yarısında 10 milyon dolar barajını aşan eserler…
* Piet Mondrian, “Composition with Large Red Plane…”, (1922), 47.56 milyon dolar – Christie’s New York , Mayıs 2025
* Claude Monet, “Peupliers au bord de l’Epte, crépuscule”, (1891), 42.96 milyon dolar – Christie’s New York, Mayıs 2025
* Mark Rothko, “No. 4 (Two Dominants)”, (1950–51), 37.78 milyon dolar – Christie’s New York, Mayıs 2025
* René Magritte, “L’empire des lumières”, (1949), 34.91 milyon dolar – Christie’s New York, Mayıs 2025
* Jean‑Michel Basquiat, “Untitled”, (1981), 16.36 milyon dolar – Sotheby’s New York, Mayıs 2025
* Marlene Dumas, “Miss January”, (1997), 13.65 milyon dolar – Christie’s New York, Mayıs 2025
Kapak fotoğrafı: Christie’s’in Marlene Dumas’nın rekor kıran eserinin satışından… Christie’s izniyle